Karin den Oudsten

Therapie | Coaching | Scholing

 Afstudeeronderzoek Verloskunde: Zelfmade-studie

Zelfmanagement bij depressieve klachten in de eerstelijns verloskundige zorgverlening

Beste cliënten en partners,

Wij zijn Solange Candeias en Eva Poppe, vierdejaars verloskundigen in opleiding aan de Verloskunde Academie Rotterdam. 

In het kader van ons afstuderen doen wij onderzoek naar het zelfmanagement bij depressieve klachten. Hierbij richten wij ons vooral op de periode rondom de zwangerschap, de bevalling en de kraamtijd. Om in beeld te brengen hoe er wordt omgegaan met depressiviteit rondom zwangerschap en geboorte, willen wij zoveel mogelijk vrouwen en hun partners hierover interviewen. Het onderzoek is opgezet in samenwerking met Karin den Oudsten, therapeut/coach en ervaringsdeskundige. 

Samenvatting van het onderzoek

INLEIDING
Uit verschillende studies is duidelijk dat optimale ondersteuning vanuit de partner en naaste een belangrijke rol speelt bij het bevorderen van het zelfmanagement en het reduceren van een depressieve stoornis bij cliënten in de zwangerschap, baring en kraambed. Juist deze periode biedt een belangrijke kans om partners te betrekken. Het is van belang dat partners en naasten vaardigheden en kennis hebben om de juiste ondersteuning te bieden. Er wordt echter onvoldoende gesproken over deze vaardigheden en kennis die zij nodig hebben om vrouwen met een depressieve stoornis te kunnen ondersteunen bij het optimaliseren van het zelfmanagement.

DOEL
Informatie uit deze pilotstudie zou moeten leiden tot een passende begeleiding door eerstelijns verloskundigen aan partners en naasten van vrouwen met een depressieve stoornis waarbij het maternale zelfmanagement wordt bevorderd en depressieve klachten in de zwangerschap, baring en kraambed  worden verminderd. 

METHODIEK
Het onderzoek vond plaats van december 2019 tot en met mei 2019 onder partners en naasten van cliënten die een depressieve stoornis hebben (gehad) in de eerste lijns verloskundige zorgverlening. Om antwoord te krijgen op de onderzoeksvraag is er een kwalitatief onderzoek uitgevoerd omdat dit passend is bij een explorerende studie. Er is gebruik gemaakt van semigestructureerde individuele interviews met behulp van een topiclijst. Nadat er een transcript à verbatim is uitgeschreven, werd er geanalyseerd volgens de methode van Boeije. 

ONDERZOEKSRESULTATEN
In totaal werden acht participanten meegenomen in het onderzoek, zes partners en twee naasten van cliënten die een depressieve stoornis hebben (gehad). Na analyse van de data zijn er vier hoofdthema’s ontstaan: rol partners/naasten, behoeftes partners/naasten, bevorderende factoren en belemmerende factoren. 
Onder de rol partners/naasten wordt beschreven hoe zij ondersteuning kunnen bieden. De belangrijkste resultaten hierin zijn het communiceren met de vrouw, inspelen op haar behoeftes, ondersteuning bieden bij praktische zaken en het hebben van een positieve aanpak. Daarnaast wordt beschreven dat partners en naasten meer behoefte hebben aan betrokkenheid, ondersteuning en informatieverstrekking van verloskundigen. Zij geven aan dat tijd en werk kan belemmeren in de ondersteuning, maar dat zelfzorg en ondersteuning vanuit het sociale vangnet een positief effect heeft op de manier van ondersteunen. 

CONCLUSIE
Partners en naasten kunnen ondersteuning bieden bij zelfmanagement van de vrouw met een depressieve stoornis door te communiceren, in te spelen op haar behoeftes, een positieve aanpak te hebben, dagelijkse praktische ondersteuning te bieden, actief hulp aan te bieden, aanwezig te zijn en structuur te geven. Partners en naasten hebben behoefte aan betrokkenheid, informatie en kennis van verloskundigen om een depressieve stoornis sneller te signaleren en goed te kunnen ondersteunen. Om optimale ondersteuning te bieden, vinden partners en naasten het van belang om goed voor zichzelf te blijven zorgen en ondersteund te worden door de omgeving.