Wil jij een nare ervaring achter je laten? 
 

Kwetsbaarheid als vooroordeel


Kwetsbaar zijn als mens, en in algemene zin de term 'kwetsbaarheid', is een onderwerp dat me geregeld bezighoudt. 

Door het boek 'De kracht van kwetsbaarheid' van Brene Brown was ik voor het eerst in staat om mijn eigen kwetsbaarheid - op het gebied van het doormaken van psychische aandoeningen - op waarde te schatten.  

Ik werd me ervan bewust dat kwetsbaarheid een enorme kracht in zich kan herbergen. En dat die kracht naar buiten mag komen, in welke vorm dan ook. Mijn vormen zijn onder andere het schrijven van boeken en blogs, en het geven van presentaties waarin ik iets (lees: zo ongeveer alles) vertel over die kwetsbaarheid.

Pasgeleden heb ik op het festival van Mind in een tipi-tent mijn ervaring verteld, gekoppeld aan de hashtag #openup. Voor mij is openheid over mijn meegemaakte ervaringen op het gebied van psychische aandoeningen de normaalste zaak van de wereld. 

Die openheid blijkt niet voor iedereen even gemakkelijk te zijn. Veel mensen durven dit niet, omdat ze zich nog te kwetsbaar voelen of omdat de omgeving anderen verwachtingen heeft. Dat laatste is zeker het geval bij een grote groep pasbevallen moeders. De verwachting is dat ze op een roze wolk zitten, terwijl ze in werkelijkheid geconfronteerd worden met een psychische aandoening. En omdat anderen verwachten dat ze blij zijn, is het niet gemakkelijk om daar open over te zijn. Dan is begrip van de partner, van naaste familieleden, van dierbare vrienden en van directe collega's hard nodig om die openheid een stevige basis te kunnen geven.

In mijn werk heb ik met twee uitersten te maken, namelijk de geboortezorg en de geestelijke gezondheidszorg (GGZ). En in beide disciplines gaat het over kwetsbaarheid. De geboortezorg heeft het vooral over 'kwetsbare zwangeren', terwijl het in de GGZ steeds vaker als kracht gezien wordt dan als zwakte.

Kwetsbaarheid gaat over mensen, in elke levensfase van het leven. Ieder mens is kwetsbaar, maar daar staan we niet elke dag bij stil.

Mezelf kwetsbaar opstellen, daar heb ik absoluut geen probleem mee. Ik vertel gerust uit eigen ervaring wat depressies met me hebben gedaan. En ik vertel gerust dat ik volledig psychotisch een etmaal in de separeercel heb gezeten. En ik vertel gerust dat ik na de opname last kreeg van suïcidegedachten en alle slaapmedicatie in één keer wilde innemen.

Maar waar ik nogal moeite mee heb, is wanneer anderen mij als een kwetsbaar persoon zouden bestempelen. Dan zou ik me onderdrukt voelen en het idee hebben dat anderen mij niet serieus nemen. Alsof ik niet gezien en gehoord wordt.

En dan vraag ik me af in hoeverre je onbevooroordeeld kan luisteren als je die persoon tegelijkertijd bestempelt als zijnde kwetsbaar. Ben je dan nog in staat om de innerlijke kracht te kunnen ontdekken?

Deze blog is geschreven op 3 december 2017 door Karin den Oudsten.

Na haar eerste bevalling kreeg Karin den Oudsten depressieve klachten en na de tweede een acute kraambedpsychose. Ze schreef hierover twee boeken en zette de website Kraambedpsychose.nl online. Ze geeft trainingen aan kraamverzorgenden, aan studenten verloskunde op de Hogeschool Rotterdam en aan verpleegkundigen in het Erasmus MC. Als professioneel coach (NOBCO) begeleidt ze moeders en is ze in opleiding tot integratief psychotherapeut. Daarnaast is ze ambassadeur van Samen Sterk zonder Stigma en voorzitter van Stichting Me Mam, een platform voor moeders met psychische klachten na een bevalling.